صدای جمهوری اسلامی ایران
display result search

پنجشنبه ها از ساعت 10:00 به مدت 60 دقیقه

میرسعیدی گفت: وضعیت فعلی مراتع کشور فاجعه بار نیست و حداقل نیمی از مراتع موجود به ویژه در مناطق مرکزی ایران وضعیت خوب و متعادلی دارند.

برنامه "زمین 360 درجه" با موضوع مدیریت مراتع و راهکارهای حفاظت از آن و با حضور علیرضا میرسعیدی کارشناس دفتر امور مراتع سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری و سعید حسین خانی کارشناس مرکز رصد کنکاش در حوزه کشاورزی و منابع طبیعی از شبکه رادیویی گفت و گو پخش شد.

میرسعیدی در برنامه " زمین 360 درجه " رادیو گفت و گو با اشاره به مأموریت اصلی دفتر امور مراتع سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور گفت: وظیفه این دفتر، نظارت بر اجرای شیوه نامه فنی و اجرایی ضوابط و شرایط بهره برداری از مراتع کشور است.

وی با بیان اینکه کلیه سیاست ها و برنامه های دفتر امور مراتع سازمان جنگلها بر اساس مشارکت بهره برداران واقعی طراحی شده افزود: بحث ممیزی و تنسیق مراتع بر اساس پروژه ها از زمان انقلاب تا به الان در حال اجراست و صدور مجوزها و طراحی برنامه ها نیز از این روش انجام می شوند.

کارشناس دفتر امور مراتع سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری با اشاره به فضای حاکم بر کشور قبل از ملی شدن منابع طبیعی گفت: تا قبل از سال 1919 میلادی، نظام فئودالی و بهره کشی از امور مردم بر کشور روسیه حاکم بود که انقلاب اکتبر روسیه و حاکم شدن نظام کمونیستی بر شوری سابق را رقم زد. نظام ارباب- رعیتی و شرایط بد اقتصادی برای توده های سطح پایین جامعه بر کشور ایران نیز حاکم بود و بهره کشی توسط قوانین و مالکین عمده صورت می گرفت. دولت آمریکا از این موضوع احساس خطر کرد و ترومن رئیس جمهور وقت، طرح هایی به ویژه اصلاحات اراضی و قانون ملی شدن جنگل ها را به کشورها از جمله ایران پیشنهاد کرد.

میرسعیدی ادامه داد شاه یک شبه و بدون برنامه ریزی و طراحی نظام جدید، جنگلها و مراتع را ملی اعلام کرد و نظام شبانیِ مبتنی بر دانش بومیان و قوانین را از بین برد. این شرایط تا سالها ادامه داشت تا اینکه طرح های جامع مرتع داری مطرح گردید.

وی در ادامه این مطلب متذکر شد: بعد از انقلاب بحث های ممیزی مراتع و شناسایی بهره برداران واقعی از مراتع مطرح شد که تا به الان نیز ادامه دارد و از حدود 85 میلیون هکتار مرتع موجود در کشور، 77 میلیون هکتار ممیزی شده و هم اکنون 939 هزار خانواده به عنوان بهره برداران شناسایی شده اند.

کارشناس دفتر امور مراتع سازمان جنگل ها با اشاره به نقش مشارکت مردم در حفظ منابع طبیعی گفت: معیشت 939 هزار خانوار یعنی 5 میلیون نفر از جمعیت کشور وابسته به مراتع است که نسبت به مراتع احساس تعلق خاطر دارند البته رقابت ها و تخلفاتی هم صورت گرفته که مراجع نظارتی با آن برخورد می کنند. عموم مردم نیز با رعایت فرهنگ صرفه جویی می توانند به به حفظ منابع طبیعی کمک کنند.

وی متذکر شد: صرف از نظر حضور تعدادی دستگاه های اداری مانند بانکها و شرکت های نیمه خصوصی، بیش از 99 درصد عرصه های مرتعی توسط مردم و بخش خصوصی بهره برداری می شود و دولت نیز بر اساس مقررات و آئین نامه های موجود بهره برداران را شناسایی و مجوزهایی را صادر می کند.

میرسعیدی ابراز داشت: با بارندگی های امسال اکثر مراتع کشور در حالت شکوفایی قرار گرفتند و شاهد گونه های مختلف گیاهی در عرصه های مرتعی هستیم که ده ها سال خبری از آن ها نبود. بنابراین وضعیت فعلی مراتع کشور فاجعه بار نیست و حداقل نیمی از مراتع موجود به ویژه در مناطق مرکزی ایران وضعیت خوب و متعادلی دارند.

همچنین در ادامه برنامه، حسین خانی با اشاره به مأموریت های مرکز رصد کنکاش در حوزه منابع طبیعی اظهار کرد: مرکز رصد کنکاش یک موسسه پژوهشی است و مسائل و گلوگاه های توسعه کشور را به صورت دقیق محور قرار داده و از نظریه های قانونی استفاده می کند.

کارشناس مرکز رصد کنکاش در حوزه کشاورزی و منابع طبیعی با اشاره به مفهوم مرتع افزود: مفهوم مرتع از دیرباز به عنوان محل چرای دام در اذهان عمومی تداعی می شد اما بحث گیاهان دارویی و گردشگری نیز از دیگر کارکردهای مهم مرتع به شمار می روند.

وی همچنین گفت: مرتع بهترین منبع واسطه ای برای تبدیل انرژی خورشیدی به غذای انسان است و مدیریت مراتع در سالهای اخیر نشان دهنده تمرکز بر همین رویکرد است.

کارشناس مرکز رصد کنکاش در حوزه کشاورزی و منابع طبیعی اضافه کرد: طبق آمار از سال 1341 تاکنون، 15 میلیون هکتار از مراتع کشور از دست رفته که بخشی از آن به دلیل توسعه شهرها و صنعت و بخشی هم به زمین خواری و اسناد قولنامه ای برمی گردد.

وی در توضیح بیشتر این مطلب خاطرنشان کرد: طبق آمار سازمان اسناد در سال 1395، زمین های مصادره شده به اندازه مساحت استان البرز به سطح کشور برگشته است.

حسین خانی با تأکید بر اینکه عامل تخریب مراتع کشور، دام نیست افزود: علت تخریب مراتع به چرای بی رویه ناشی از سیستم مدیریت رقابتی حاکم بر مراتع برمی گردد.

وی با انتقاد از اینکه پروانه های چرا به راحتی دست به دست و اجاره داده می شوند و برخی ارگان های نظامی زمین های خود را در اختیار دامداران قرار می دهند تأکید کرد: شکل گیری یک نهاد واسطه ای بین دولت و دامدار خرده پا ضروری است تا ضمن برخورداری از دانش مدیریت مرتع، در کنار رویکرد اقتصادی به مرتع رویکرد پایدار نیز داشته باشد.

کارشناس مرکز رصد کنکاش در حوزه کشاورزی و منابع طبیعی با بیان اینکه سالانه مقدار زیادی خوراک دام وارد کشور می شود گفت: این مسئله به تغییر سیستم پرورش گاو و طیور برمی گردد و اگر در فرآیند پرورش گوسفند و دام سبک نیز به سیستم صنعتی عمل کنیم واردات دام به کشور حداقل به 5 برابر خواهد رسید.

حسین خانی در خاتمه یادآور شد: ما در حال حاضر فقط 14 هزار میلیارد تومان برای واردات خوراک دام یارانه تخصیص داده ایم که این عاملی برای سودجویی و ورود غیرکارشناسان به این حوزه و در نتیجه انهدام سیستم گوشت کشورمان شده است.

مرتبط با این خبر

  • شناخت " لانه اکولوژیکی " شرط اصلی ماندگاری گیاهان است

  • راه اندازی جریان پایش جنگلها و مراتع به منظور حفظ تنوع زیستی

  • طرح تنفس پنج ساله جنگل تاثیری بر روند کشاورزی ندارد

  • روش های علمی وارداتی در مدیریت جنگل ها صدمات بزرگی به جنگل ها وارد کرده است

  • متاسفانه بخش اجرا در سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری نیازی به تحقیقات احساس نمی کند

  • زیستگاه های جنگلی همانند فرشته های نجات عمل می کنند

  • لزوم استفاده از مشارکت جوامع محلی در مدیریت جنگل ها

  • طرح تنفس جنگل به خودگردانی جنگل های کشور کمک می کند

  • راه نجات منابع طبیعی، تشکیل وزارت منابع طبیعی است +صوت

  • انتخاب گونه های گیاهی مناسب برای کاشت ضروری است