پایش ایام عید از ساعت 12:00 به مدت 45 دقیقه

رادیو گفت و گو

پايش

پژوهشگر هنر پاسخ داد: رابطه سواد بصری با سواد رسانه‌ای چیست؟

محمودی گفت: سواد بصری فقط شامل تصاویر نمی‌شود بلکه شکل دیگری از تصور را نیز در برمی‌گیرد، چراکه ادراک هم در این حوزه مطرح است.

1400/01/12
|
12:01
|

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی رادیو گفت‌وگو، دکتر زهرا محمودی، پژوهشگر هنر و مدرس دانشگاه با برنامه «پایش» درمورد سواد رسانه ای و سواد بصری گفتگوی تلفنی کرد.

محمودی بحث سواد بصری را موضوع پیچیده ای دانست و بیان کرد: اولین حسی که بشر یک دریافت هوشمندانه از آن داشت و توانست آن را برای برقراری ارتباط با دیگران ترجمه کند همین نحوه دیدن و سخن گفتن با زبانِ دیده شدن بود.

این پژوهشگر هنر گفت: اولین آثاری که از بشر اولیه کشف شده مربوط به آثاری است که بر روی برآمدگی های دیوار غارها از خود بر جای گذاشته و البته منظور اولیه از این حرکت لزوماً یک نقاشی هنری نبوده بلکه اتفاقی مهمتر و مربوط به خطرات و تهدیدات و یا برقراری ارتباط با دیگران بوده است.

وی با بیان اینکه دیدن و دیده شدن یک رفتار و حرکت طبیعی است اما در خیلی از موارد هم به معنای فهمیدن و فهماندن به کار می رود افزود: از آنجایی که تجسم ذهنی یعنی شنیدن و گفتن بنابراین یک تلاش ذهنی برای ادراک بصری محسوب می شود و لذا ادراک بصری در مرحله بالاتری از دیدن قرار می گیرد.

محمودی به رویکرد «ابن عربی» درمورد بحث دیدن، ادراک و قوه خیال اشاره کرد و گفت: به اعتقاد ابن عربی ما یک «خیال متصل» و یک «خیال منفصل» داریم؛ خیال متصل در جایی است که نفس انسان به حدی از پاکیزگی رسیده که می تواند عالم معنا را در خود منعکس کند اما خیال منفصل آن چیزی است که انسان در ذهنش می سازد.

مدرس دانشگاه اظهارکرد: ادراک بصری یعنی همان تصاویری که در قوه حافظه قرار گرفته است اما قوه متخیله مغز ما می تواند این تصاویر را با هم تلفیق کند و اینجاست که دخل و تصرف در آن صورت می گیرد و بشر با همان تصاویر مثلاً می تواند یک اسب بالدار را در ذهنش تصور کند.

وی به بحث « نگاره » و « انگاره » ی ذهنی اشاره کرد و متذکرشد: وقتی ما ادراک بصری می کنیم تصاویر به صورت جزء به جزء در ذهن ما شکل می گیرند اما به وسیله ذهن مان می توانیم بین آن ها ارتباط برقرار کنیم.

این مدرس دانشگاه با اشاره به انواع اخبار و پیام های بصری اظهارکرد: وقتی نگاره ها در ذهن ما ثبت شده و با تصور و اندیشه تلفیق شوند به انگاره (مجموعه دانسته های طبقه بندی شده در ذهن) تبدیل خواهند شد.

ما برخی اوقات، انگاره ها را به کلیشه تبدیل می کنیم و اینجاست که کم کم پای رسانه باز می شود یعنی به وسیله کلیشه ها و انگاره سازی ها و تصاویری که به دیگران منتقل یا دریافت می کنیم، پیام هایی را هم مخابره می کنیم.

محمودی درمورد ارتباط بین سواد رسانه ای و سواد بصری گفت: رسانه ها اعم از دیداری و شنیداری و به هر شکلی پیام و اصول خود را به مخاطبان مخابره می کنند اما سواد بصری فقط شامل تصاویر نمی شوند و بلکه شکل دیگری از تصور را نیز در برمی گیرد چراکه ادراک هم در این حوزه مطرح است.



دسترسی سریع
پایش