گفت‌وگوی فرهنگی شنبه تا چهارشنبه از ساعت 20:00 به مدت 60 دقیقه

رادیو گفت و گو

گفت و گوي فرهنگي

حق مولف فقط در سطح قانون باقی مانده است

مدیرکل برنامه ریزی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور با بیان اینکه حق مولف فقط در سطح قانون باقی مانده و به سطح اخلاق ارتقا پیدا نکرده گفت: بدنه نشر نتواسته این حوزه را به سمت اخلاقی ارتقا دهد.

1399/04/09
|
10:01

به گزارش "سرویس فرهنگی" سایت رادیو گفت وگو، سیامک محبوب کارشناس مطالعات، پژوهشگر و مدیرکل برنامه ریزی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در برنامه "گفتگوی فرهنگی" در رابطه با قاچاق کتاب گفت: در حال حاضر برای مردم هیچ تفاوتی نمی‌کند که از قاچاقچی کتاب بخرند یا از کتابفروش چون کیفیت کتابی که از قاچاقچی می‌خرند تفاوت زیادی با دیگر کتابها ندارد و چه بسا برای آنها به صرفه هم باشد.

وی افزود: ما مسئولان راه حل‌هایی پیدا نکردیم که کتاب را ارزانتر و بهتر و البته نه به صورتی که ناشر ضرر کند در اختیار مردم قرار دهیم.

این کارشناس مطالعات معتقد است که مفهوم قاچاق کتاب ابهام دارد و این فضای مبهم، مدیریت حوزه کتاب را مختل کرده است.

محبوب در رابطه با علت نامگذاری پدیده قاچاق کتاب گفت: ما که حق مولف را در قوانین کشورمان داریم پس هدف از این نامگذاری یا تلاش برای ایجاد تمایز زبانی و جلب کردن توجه‌ها به این سمت بوده یا به خاطر اینکه نمی‌توانیم مشکل حق مولف را در کشورمان حل کنیم فقط به این بخش از قضیه پرداخته‌ایم.

وی با بیان اینکه سهم قاچاق کتاب از کل بازار چهار هزار میلیارد تومانی بازنشر سهم خیلی زیاد و عجیبی نیست گفت: وقتی کلمه "قاچاق کتاب" را در اینترنت جستجو می‌کنیم تصاویر دستفروشان نمایش داده می‌شود اما آیا قاچاقچیان کتاب یا کسانی که ما به دنبالشان هستیم دستفروشان هستند؟ !

مدیرکل برنامه ریزی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور با بیان اینکه دستفروشی کتاب جرم نیست تصریح کرد: ما با نسبت دادن قاچاق به این دستفروشان فقط زندگی این قشر را مختل کرده‌ایم و اینگونه رفتارها هیچ کمکی به رفع این مشکل نخواهد کرد.

محبوب معتقد است که بحث اخلاق برعکس حوزه فرهنگ اما در حوزه کتاب خیلی جواب نمی‌دهد چون ناشر ما حیطه کاری‌اش را فقط مرز ایران می‌داند و کتاب را بدون توجه به حقوق مولف منتشر می‌کند و منتفع می‌شود اما جالب تر اینکه همان ناشر وقتی پای نفع خودش به میان می‌آید مخالفت و از آسیبهای فرهنگی صحبت می‌کند.

وی با بیان اینکه حق مولف فقط در سطح قانون باقی مانده و به سطح اخلاق ارتقا پیدا نکرده است افزود: دلیلش هم این است که دقیقاً همان کسی که می‌خواهد امر اخلاقی کند خودش در سطح کلان تر دچار بی اخلاقی می‌شود و در حقیقت، بدنه نشر نتواسته این حوزه را به سمت اخلاقی ارتقا دهد.

وی به برخی توجیهاتِ ظاهراً عقلانی درباره دانلود و کپی که عده‌ای مطرح می‌کنند اشاره کرد و گفت: مثلاً اینکه استاد دانشگاهی که از دانشگاه حقوق می‌گیرد موظف به تولید مقاله و کتاب است و حالا این استاد که با پول مردم در انتشارت دانشگاه کتاب چاپ می‌کند پس کپی کتابی هم اشکالی ندارد. یعنی مردم که یک بار پول این کتاب را از قبل داده‌اند چرا باید دو بار پول بدهند؟

دسترسی سریع
گفت و گوی فرهنگی